دستاوردهای راهبردی حماس پس از طوفان الأقصی
پس از عملیات بزرگ «طوفان الأقصی» در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، جنبش مقاومت اسلامی حماس، با وجود محاصره سنگین و فشارهای نظامی و سیاسی گسترده، توانسته در حوزههای مختلف به دستاوردهای چشمگیری دست یابد. این دستاوردها تنها محدود به عرصه نظامی نیست، بلکه در زمینههای اطلاعاتی، دیپلماسی منطقهای، مشروعیت مردمی و تأثیرگذاری رسانهای نیز نمود یافتهاند. حماس، بهعنوان یکی از بازیگران محوری در محور مقاومت، جایگاه خود را در معادلات منطقهای تثبیت کرده و در تغییر توازن قدرت نقش مهمی ایفا نموده است.
در بُعد منطقهای، حماس موفق شده است پیوندهای استراتژیک خود با گروههایی چون حزبالله لبنان، انصارالله یمن و گروههای مقاومت عراق را تقویت کند و با ایجاد همافزایی میدانی، جبههای منسجمتر در برابر اسرائیل شکل دهد. این تعاملات با جلب حمایت سیاسی و مالی از کشورهایی مانند ایران، قطر و تا حدی ترکیه همراه بوده و حماس از دیپلماسی فعال برای استمرار این حمایتها بهره گرفته است. در سطح بینالمللی نیز، جنبش توانسته حمایت بخشهایی از افکار عمومی جهانی را، بهویژه میان فعالان حقوق بشر، دانشجویان و گروههای چپگرای غربی، در شبکههای اجتماعی جلب کند.
در همین راستا، فعالیتهای حماس و واکنش افکار عمومی جهانی نسبت به عملکرد اسرائیل، برخی دولتهای اروپایی را به بازنگری در سیاستهای خود واداشته، از جمله گفتوگوهایی درباره بهرسمیتشناختن کشور فلسطین. از سوی دیگر، این جنبش با وجود محاصره نظامی، موفق شده توانمندیهای بومی خود را توسعه دهد؛ از جمله تولید موشکهای قسام و پهپادهای ساده که بخشی از نیازهای دفاعیاش را بهشکل مستقل تأمین کردهاند. در کنار این، تقویت زیرساختهای اطلاعاتی و توانایی در رصد تحرکات ارتش اسرائیل نیز موجب افزایش کارآمدی عملیاتهای دفاعی و هجومی حماس شده است.
در سطح داخلی فلسطین، حماس توانسته جایگاه سیاسی خود را بهعنوان نیرویی وفادار به گزینه مقاومت مسلحانه در برابر رویکرد سازشجویانه تشکیلات خودگردان، تثبیت کند. این گفتمان مقاومت، نه تنها الهامبخش سایر گروههای مبارز منطقهای شده، بلکه در عرصه رسانهای و اجتماعی نیز مورد توجه قرار گرفته است. همچنین عملیاتهای نظامی حماس، بهویژه طوفان الأقصی، به شکلگیری بحران سیاسی داخلی در اسرائیل، افزایش شکافهای اجتماعی و ایجاد ناپایداری اقتصادی دامن زدهاند؛ تا جایی که برخی شرکتهای اقتصادی صهیونیستی ناچار به ترک مناطق ناامن شدهاند و فشار اقتصادی مضاعفی بر رژیم اسرائیل وارد آمده است.
اللهم عجل لولیک الفرج
✍عبدالکریم نعناکار
https://eitaa.com/ofoghe_andisheh